Een alchemie van Macht in Kennis transformeren

De mysticus Muhyiddin ul-'Ibn Arabi (1165-1240) schreef in 1204 een brief, dat in het Arabisch bekend staat als 'Verhandeling over de Lichten in de Geheimen Gegeven aan Degene die in Retraite gaat', op verzoek van (aspirant) soefi's/mystici. Die brief is nu voor ons een boek en dat boek is hier vanuit het Engels vertaald en van een uitleg voorzien. Een hele heldere uitleg die de tekst op de voet volgt. Ibn Arabi heeft en routekaart geschreven voor degene die de weg naar de Heer van de Machten wil opgaan om in Zijn aanwezigheid te vertoeven. Je moet zes landen ('Domeinen') doorkruisen en er zijn allerlei etappes van en naar haltes. Op die haltes ontvang je Machten van de Heer die je met die Machten verleidt. Je moet die verleiding weerstaan door alleen in de aanwezig te willen zijn in Aanwezigheid van de Heer, die de eenheid van alle bestaan is. Bereik je de Heer dan is het je plicht wanneer je weer in de alledaagse zintuiglijke werkelijkheid bent om die Machten, waardoor je je niet hebt laten verleiden, te ontvangen. Ibn Arabi laat zien hoe. Het is een tekst geschreven voor soefi's die dezelfde vorm van leven delen als Ibn Arabi en een deel van de route bereisd hebben. De lap tekst is daarom niet heel systematisch van opzet en bevat weinig uitleg omdat Ibn Arabi veel bekend acht bij zijn soefi lezers. De vertaling voorziet echter in een handige en betekenisvolle hoofdstukindeling die op de inhoud van de tekst zelf veroverd is waardoor de tekst een stuk toegankelijker wordt. 'Een alchemie van Macht in Kennis transformeren' geeft ook een kritiek op Ibn Arabi's boek waar het geen helder onderscheid maakt tussen God (het 'Absolute Subject') en de oorsprong van God (het 'Absolute', dat Ene). Daardoor blijft zijn zien van wat Macht en Kennis zijn en hoe zij zich tot elkaar verhouden mistig. In het kielzog hiervan spitst de kritiek zich ook toe op het niet noemen van de rol van het offer op de reis naar de Heer en van de Heer weer terug naar de 'gewone' zintuiglijke werkelijkheid. In deze kritiek wordt duidelijk wat het onderscheid is tussen mystiek (gericht op God) en magie (gericht op dat Ene). Ibn Arabi's boek is daarmee zelf als een te overwinnen halte op de weg naar de Heer te beschouwen. Begrijpelijk wordt ook waarom het opus magnum van James Paul Roolvink 'Magisch humanisme' heet. Het boek voleindt met een hoofdstuk waar een aantal zaken, zoals ook hier boven genoemd, gerectificeerd worden.